SignBridge

Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Post Type Selectors
Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Post Type Selectors

Intersectionaliteit – Hoe macht en identiteit samenhangen

 Intersectionaliteit is een idee gemaakt door Kimberlé Crenshaw, een zwarte feministische jurist uit de Verenigde Staten. Zij bedacht de term in 1989. Ze gebruikte het om uit te leggen hoe racisme en seksisme (en andere vormen van onderdrukking) tegelijk werken in het leven van Zwarte vrouwen.
Crenshaw liet zien dat Zwarte vrouwen niet alleen last hebben van ras en gender apart. Ze ervaren een speciale, gecombineerde vorm van onderdrukking. Deze komt door witte supremacy en patriarchy. Dit zorgt voor één unieke ervaring. Een Zwarte vrouw wordt niet “soms slecht behandeld als vrouw” en “soms slecht behandeld als een Zwarte persoon”. Deze dingen gebeuren op hetzelfde moment en hangen met elkaar samen.

Intersectionaliteit komt uit Zwarte feminist theorie (=Black feminist theory). In die theorie is ras, vooral het zwart-zijn (=Blackness), het uitgangspunt. Het bepaalt hoe mensen andere vormen van macht en onderdrukking ervaren. Daarom was het doel van intersectionaliteit niet om alleen identiteiten te noemen. Het moest laten zien hoe systemen van onderdrukking elkaar overlappen en sterker maken, vooral in het leven van Black women.

Wat helpt intersectionaliteit ons begrijpen?

 Iedere persoon heeft veel onderdelen in hun identiteit, zoals ras, gender, klasse, handicap of seksualiteit. Dit noemen we lagen van identiteit.

Maar intersectionaliteit gaat niet alleen over identiteit. Het gaat vooral over hoe systemen van onderdrukking, zoals racisme, seksisme, validisme, classisme en audisme, tegelijk werken. Ze werken niet als losse blokken op elkaar. Ze mengen, overlappen en maken elkaar soms erger.

Voorbeelden

  • Een witte dove vrouw kan seksisme en audisme meemaken. Dat zijn echte en serieuze vormen van onderdrukking. Maar ze overlappen niet op dezelfde manier, want zij heeft nog steeds witte privilege. Haar ras beschermt haar tegen racisme. In veel landen en instellingen is wit-zijn nog steeds de norm en heeft het meer macht.
  • Een zwarte dove vrouw kan racisme, seksisme en audisme tegelijk meemaken. Dit zijn geen aparte problemen. Ze hangen samen en vormen één unieke vorm van onderdrukking. Je kunt dit niet volledig begrijpen als je elk probleem los bekijkt.

Intersectionaliteit helpt ons om het volledige beeld te zien, vooral voor mensen die het meest worden uitgesloten.

Wat is het probleem met hoe intersectionaliteit vandaag wordt gebruikt?

 Intersectionaliteit werd gemaakt om uit te leggen hoe Zwarte vrouwen meerdere vormen van onderdrukking tegelijk ervaren.

Maar vandaag wordt het woord soms verkeerd gebruikt, vooral door witte horenden- en Dovenorganisaties, nationaal en internationaal. Ook door scholen of instellingen die wel taal van diversiteit gebruiken, maar geen echte veranderingen maken. Deze groepen gebruiken “intersectionaal” in hun campagnes, trainingen, projecten of rapporten, maar ze zetten Zwarte mensen niet centraal, volgen geen Zwarte feminist theorie en veranderen de machtsverhoudingen niet.

Veel instellingen hebben de betekenis zelfs helemaal veranderd. Ze zeggen nu dat intersectionaliteit betekent: “meerdere identiteiten hebben”. Dit is niet alleen fout. Het wist ook het oorspronkelijke doel uit.

Intersectionaliteit ging nooit alleen over het aantal identiteiten. Het ging over hoe systemen van onderdrukking – zoals racisme, seksisme, classisme, colonialisme, xenophobia, validisme en audisme – elkaar overlappen en versterken. Vooral in het leven van Zwarte vrouwen. Het is een hulpmiddel om schade zichtbaar te maken en om rechtvaardigheid op te bouwen, niet een checklist of een populair woord.

Wanneer witte organisaties de oorsprong en betekenis weghalen, is dat niet inclusief. Ze gaan dan door met dezelfde uitsluiting die intersectionaliteit juist wilde stoppen.

In Deaf ruimtes

  • Witte Deaf feministen praten over gender en audisme, maar negeren ras.
  • Deaf LGBTQ+ ruimtes praten over Queer-zijn en Doof-zijn, maar niet over racisme.
  • Sommige organisaties gebruiken het woord “intersectionaal” in hun missie, maar houden nog steeds witte leiders, witte taalnormen en witte cultuur centraal.

Zo wordt intersectionaliteit zwakker gemaakt. Het wordt een show, geen echte praktijk.

Intersectionaliteit is geen trend en geen diversiteitswoord.
Het is een Zwarte feminist middel om macht te begrijpen en om rechtvaardigheid te bouwen.

Conclusie

Om intersectionaliteit goed te gebruiken, moeten we de oorsprong noemen, het doel respecteren en luisteren naar de mensen voor wie het is gemaakt.
Dat betekent dat we niet alleen kijken naar welke identiteiten iemand heeft, maar ook vragen:

Wie heeft de meeste macht?
Wie wordt het meest geraakt?
En hoe veranderen we het systeem, niet alleen het gesprek?

Saved By The Sign (SBTS)

is een in Ierland gevestigde interculturele adviesorganisatie en sociale onderneming die zich inzet voor het bevorderen van sociale inclusie en raciale gelijkheid binnen de wereldwijde dovengemeenschap. Via media, belangenbehartiging en educatie bouwt SBTS actief bruggen tussen culturele verschillen, versterkt zij dove gemeenschappen van Zwarte mensen, Inheemse volkeren en Mensen van Kleur (BIPOC) en bevordert zij het bewustzijn over doofheid en cultureel begrip. SBTS werkt samen met zowel dove als horende BIPOC-gemeenschappen en verbetert de toegankelijkheid en inclusieve praktijken om ondersteunende omgevingen te waarborgen voor dove mensen binnen hun culturele contexten. Dit werk is diepgeworteld in het aanpakken van de sociale uitsluiting die BIPOC dove personen ervaren wanneer zij zich bewegen binnen overwegend witte dovengemeenschappen en hun eigen culturele gemeenschappen, en overbrugt zo cruciale hiaten voor een inclusievere toekomst.

2 gedachten over “Intersectionaliteit – Hoe macht en identiteit samenhangen”

Laat een reactie achter

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *