Vlieg- en rijvaardigheden van dove mensen

Dove mensen kunnen in Europa en in de rest van de wereld autorijden.
Ze kunnen ook vrachtwagens en bussen besturen.
Sommige dove mensen vliegen zelfs met een vliegtuig.
Doofheid heeft geen beperking bij het halen van een rijbewijs of vliegbrevet.
Het belangrijkste zintuig bij vlieg- en rijvaardigheden is zien.

Wat is een rijbewijs?

Een rijbewijs geeft toestemming om een voertuig te besturen op de openbare weg.
In Europa letten de regels vooral op goed kunnen zien en op evenwicht.
Bij het rijden hoef je niet alleen te horen.

Belangrijke stappen om een rijbewijs te krijgen

De stappen zijn per land anders, maar vaak zijn dit de stappen:

Ga naar een arts voor een oogtest en een test van je evenwicht.
Laat een medische verklaring zien dat je gezond genoeg bent.
Vertel Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR) als je een gehoorapparaat gebruikt.
Doe het theorie-examen in je eigen taal.
Oefen met rijden bij een rijinstructeur.

Voorbeelden in Europa

Polen: vrachtwagenchauffeur

In Polen kan een dove persoon een vrachtwagen rijden
(rijbewijs categorie C).
Er zijn speciale rijopleidingen voor dove mensen.
Zij gebruiken duidelijke plaatjes en geschreven uitleg.
Het rijexamen kan worden aangepast.
De dove kandidaat leest alle instructies op papier.

Oostenrijk: buschauffeur

In Oostenrijk kunnen dove mensen werken als buschauffeur.
Busbedrijven zoeken chauffeurs met goed zicht en een goede gezondheid.
In de bus staat informatie over haltes en vertragingen in tekst.
Dat helpt dove chauffeurs en passagiers.
Veel busbedrijven gebruiken lesmateriaal met eenvoudige tekeningen en tekst.

Frankrijk: piloot

Frankrijk heeft dove piloten, zoals Henri Corderoy du Tiers.
Hij heeft drie privé vliegbrevetten en meer dan 2.300 vlieguren.
Dove piloten volgen dezelfde opleiding als horende piloten.
Zij gebruiken gehoorapparaten of speciale headsets met geluid en tekst.
Op kleine vliegvelden zonder radio leren zij eerst opstijgen, landen
en navigeren. Daarna vliegen zij naar grotere luchthavens.

Tips voor dove bestuurders en piloten

Gebruik visuele waarschuwingen in je voertuig.
Een lampje kan knipperen bij een claxon of alarm.
Kies een rijinstructeur die gebarentaal kent
of duidelijke schriftelijke uitleg gebruikt.
Gebruik apps die trillen of tekst sturen bij verkeersinformatie.
Vraag bij het CBR naar aangepaste examens.

Conclusie

Dove mensen kunnen hun dromen waarmaken, op de weg en in de lucht.
De regels in Europa gaan vooral over veiligheid en goed zicht.
Met medische controles, aangepaste lessen en visuele hulpmiddelen
reizen dove bestuurders en piloten zelfstandig en veilig.